Aktif hatırlama: Tekrar okumaktan çok daha etkili çalışma yöntemi

Sınavdan önce notlarının üzerinden üçüncü kez geçiyorsun ve her şey tanıdık geliyor. Bu his güven verir ama yanıltıcıdır. Tanıdık gelmek, hatırlayabilmek demek değildir.

Test etkisi

Henry Roediger ve Jeffrey Karpicke 2006'da yaptıkları bir deneyde öğrencilere bir metin okuttu. Bir grup metni tekrar okudu, diğer grup ise metni kapatıp hatırladıklarını yazdı. Beş dakika sonra yapılan testte tekrar okuyanlar biraz daha iyiydi. Ama bir hafta sonra hatırlamaya çalışan grup açık farkla öndeydi.

Buna test etkisi ya da geri çağırma pratiği denir. Bilgiyi bellekten çekip çıkarmak, onu sadece görmekten çok daha güçlü bir iz bırakır.

Hangi yöntemler gerçekten işe yarıyor?

John Dunlosky ve arkadaşları 2013'te on yaygın çalışma tekniğini inceleyen kapsamlı bir derleme yayımladı. En yüksek puanı alan iki yöntem şunlardı:

• Kendini sınama (pratik testler)
• Aralıklı tekrar (çalışmayı zamana yaymak)

Altını çizmek, özet çıkarmak ve tekrar okumak ise beklendiği kadar etkili bulunmadı.

Nasıl uygularsın?

1. Kitabı kapat, anlat. Bir bölümü okuduktan sonra kapat ve ana fikirleri sesli anlatmaya çalış. Takıldığın yer, çalışman gereken yerdir.
2. Soru kartları hazırla. Önüne soru, arkasına cevap. Cevaba bakmadan önce mutlaka bir tahminde bulun.
3. Zorluk iyidir. Hatırlamaya çalışırken zorlanmak, öğrenmenin gerçekleştiğinin işaretidir. Araştırmacılar buna "istenen zorluk" der.
4. Aralıklarla tekrarla. Bir gün sonra, üç gün sonra, bir hafta sonra.

Psikodak'ta bu konu

Psikodak bu iki yöntemin üzerine kurulu: dersin içinde hoca durur, soru sorar, sen sesinle cevaplarsın. Kavram kartları ise aralıklı tekrar algoritmasıyla (SM-2), unutmak üzere olduğun anda karşına çıkar. Bellek ve öğrenmenin bilimi "Bellek" ve "Öğrenme" ünitelerinde anlatılıyor.

Kaynaklar

• Roediger, H. L., & Karpicke, J. D. (2006). Test-enhanced learning. Psychological Science, 17(3), 249–255.
• Dunlosky, J., Rawson, K. A., Marsh, E. J., Nathan, M. J., & Willingham, D. T. (2013). Improving students' learning with effective learning techniques. Psychological Science in the Public Interest, 14(1), 4–58.
• Bjork, R. A. (1994). Memory and metamemory considerations in the training of human beings. In J. Metcalfe & A. Shimamura (Eds.), Metacognition (pp. 185–205). MIT Press.